Ένας πολυπράγμων της τέχνης
Αντιγράφουμε από τη Μακεδονία:
Από την είσοδο ακόμη το κτίριο της οδού Τσιμισκή αποπνέει αυτή την αρχοντιά που τόσο λείπει από τις νεότερες κατασκευές. Μια αίσθηση που επιβεβαιώνεται, καθώς το ασανσέρ ανεβαίνει αργά προς τον 4ο όροφο, όπου έχει το γραφείο του ο αρχιτέκτονας και φωτογράφος συν πολλά άλλα, Άρις Γεωργίου.
Αφήνοντας, αναγκαστικά, το κτήριο της Μητροπόλεως 23 σίγουρα θα αντιμετώπισε πρόβλημα αναζήτησης στέγης, και μάλιστα όχι μιας οποιαδήποτε στέγης. Είναι δύσκολο να αποχωριστεί κανείς ένα χώρο όπου δούλεψε επί τόσα χρόνια, κουβέντιασε, σχεδίασε, κατέστρωσε σχέδια. Το “αντίδωρο” που του πρόσφερε ήταν ένα βιβλίο, στο οποίο ο Άρις Γεωργίου αποτύπωσε με τις φωτογραφίες του την ατμόσφαιρα που βίωνε επί τόσα χρόνια.
“Όταν βιώνεις ένα τέτοιο κτίριο συνειδητοποιείς τα πολύ σοβαρά πλεονεκτήματά του έναντι οποιουδήποτε νεόκτιστου μεταπολεμικού-αντιπαροχικού κτιρίου, που συνθέτουν το περιβάλλον μας. Έτσι, όταν πρέπει να φύγεις, το μάτι κοιτάει πιο έντονα αναζητώντας κάτι ανάλογο”.
Κτίριο της δεκαετίας του 20, ένα από τα εναπομείναντα από μια εποχή που αναζητούσε ένα ευρωπαϊκό πρόσωπο. Κάποια στοιχεία της γοητείας που ένιωσε ο Άρις Γεωργίου τα αποτύπωσε σε μια σειρά φωτογραφιών που παρουσιάστηκαν στο διαδικτυακό περιοδικό wip, φωτογραφίες που προαναγγέλλουν ίσως μια ανάλογη εντός των τειχών φωτογραφική αποστολή για το μέλλον.
“Ζούμε σε κατεστραμμένο περιβάλλον”
Αλλά και κτίριο που φωτίζει εκτυφλωτικά και τη μιζέρια που καλύπτει πολλά νεότερα, όταν ο περαστικός σηκώσει το κεφάλι και ρίξει μια ματιά προς τους υψηλότερους ορόφους. Σημάδι και αυτό μιας πόλης που έχει κακοπάθει;
“Το κακοπάθει είναι ευφημισμός” απαντά αμέσως ο Άρις Γεωργίου προσθέτοντας και διευρύνοντας την άποψη του “ζούμε σε κατεστραμμένο περιβάλλον και την καταστροφή τη φέρνει η κατασκευή, η οποιαδήποτε κατασκευή, και όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη αλλά οπουδήποτε”.
Έχει ενδιαφέρον αυτή η άποψη, αφού μάλιστα την εκφέρει ένας αρχιτέκτονας με μεγάλο αριθμό έργων που φέρουν την υπογραφή του. Άραγε οι αρχιτέκτονες δεν είναι άμοιροι ευθυνών για την κατάσταση που επικρατεί γύρω μας;
“Ο αρχιτέκτονας κάνει τη δουλειά του και επηρεάζεται από την ανάγκη να ζήσει. Άρα και από τον χρήστη, τον πελάτη, τον τελικό αποδέκτη του έργου”.
Άρα γενικότερο το θέμα, και δεν αποτελεί ευθύνη μόνο του αρχιτέκτονα. Ο καθένας με τις επιλογές του συντελεί στην βελτίωση ή την κακοποίηση του περιβάλλοντος.
“Δείτε τι κυκλοφορεί στους δρόμους. Ακόμη και τα ρούχα που φοράμε, τα αντικείμενα που χρησιμοποιούμε εάν είναι χαμηλής αισθητικής δημιουργούν ένα περιβάλλον που μας επηρεάζει”.
Δεσμώτες του Λούβρου
Όλα αυτά σίγουρα αποτελούν ψηφίδες που ολοκληρώνουν το χώρο στον οποίο κινούμαστε και αλληλοεπηρεάζονται. Όμως, και ευτυχώς, υπάρχουν οι μικρές οάσεις, στις οποίες στέκεται το μάτι και αναζωογονείται.
Μια από αυτές είναι οι βιτρίνες του ΟΤΕ στο κτίριο της Καρόλου Ντιλ, οι οποίες φιλοξενούν αυτό τον καιρό ένα ολοκληρωμένο έργο του Άρι Γεωργίου που έχει τίτλο “Δεσμώτες του Λούβρου”. Τέσσερα δίπτυχα, που το καθένα αποτελείται από τη φωτογραφία του κορμού ενός αγάλματος από τη γλυπτοθήκη του παρισινού μουσείου και τη φωτογραφία ενός ατόμου κάπου στο Λούβρο.
“Είχα δείξει αυτή τη δουλειά σε μια μικρή ομαδική που έγινε στην γκαλερί της Λόλας Νικολάου στο πλαίσιο της PhotoBiennale. Την πρόσφερα στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης το οποίο και ζήτησε την άδειά μου να τη παρουσιάσει στις βιτρίνες του ΟΤΕ”.
Βιτρίνες ή “Πρατήριον Τέχνης ΟΤΕ”, μια εξαιρετικά πρωτοποριακή για τα ελληνικά δεδομένα απόφαση του οργανισμού να παραχωρήσει ένα χώρο για την προβολή όχι των προϊόντων του αλλά τέχνης.
“Είναι πραγματικά όαση αυτή η βιτρίνα. Περπατάς και ξαφνικά βλέπεις τέχνη. Πριν από μένα ήταν ο Κώστας Λαχάς, το ΜΜΣΤ έχει δείξει εκεί έργα του Απόστολου Γεωργίου, του Γιάννη Γαΐτη, έχει φιλοξενήσει τον Μπακογιώργο, τον Νίκο Σαχίνη”.
Τροφή για περαιτέρω σκέψεις
Ειδικά το βράδυ, οι τρεις βιτρίνες λάμπουν. Πάνω στο ροδακινί φόντο, οι φωτογραφίες του Άρι Γεωργίου θέλγουν, ενώ δίνουν τροφή για περαιτέρω σκέψεις στους μυημένους. Υπάρχει βεβαίως η απεικόνιση της πλαστικότητας των γλυπτών, σε διάλογο με την απεικόνιση ενός καθημερινού γεγονότος όπως η επίσκεψη διαφόρων ατόμων στο μουσείο. Όμως και η διαφορά μεγέθους των φωτογραφιών καθώς και ο τρόπος ανάρτησής τους έχουν ειδική σημασία για τον Άρι Γεωργίου.
“Αποτελούν για μένα μια υποκίνηση να σκεφτούμε τι έχει γίνει στην 20ετία που πέρασε. Υπάρχουν πλέον οι δυνατότητες να τυπώνεται σε πολύ μεγάλα μεγέθη, να διεκδικεί έτσι αλλά και να κερδίζει τη θέση της εις βάρος της ζωγραφικής. Αλλά αυτό οδήγησε και σε πλασματικές αξίες, αφού συχνά βλέπουμε τεράστιες φωτογραφίες ήσσονος σημασίας που εντυπωσιάζουν μόνο λόγω μεγέθους ενώ δεν το χρειάζονται”.
Όμως “οι Δεσμώτες του Λούβρου” δεν είναι η μόνη δωρεά που έκανε ο Άρις Γεωργίου στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης. Μαζί με τα 4 δίπτυχα δώρισε και την σειρά που ονομάζει Arboretum και την οποία είχε παρουσιάσει και πάλι στην γκαλερί της Λόλας Νικολάου το 2006.
“Ακολούθησε μια έκθεση στην Αθήνα τον επόμενο χρόνο, στο εξωτερικό στην συνέχεια. Είχε κλείσει τον κύκλο της και έτσι τώρα πέρασαν στο Μουσείο”.
Έγραφε τότε για αυτές τις φωτογραφίες η Ματούλα Σκαλτσά: “Το φως γράφει την εικόνα στον αμφιβληστροειδή, το φως γράφει τη φωτογραφία και το φως γράφει ο Άρις στις φωτογραφίες του. Το μάτι και η μηχανή γράφουν αυτό που άστραψε στο νου και κράτησε η καρδιά του, δίνοντάς μας την ποίηση από το καθημερινό που μας τριγυρίζει ως εικόνα και πραγματικότητα, που αυτή κατά βάση είναι συνθεμένη από εικόνες, αφού μέσω αυτών την αντιλαμβανόμαστε”.
Εικόνες μαγικές που μιλούν για τον χρόνο
Το Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης από την έναρξη της λειτουργίας του διατηρεί αυτή την αγαπητική σχέση μεταξύ συλλεκτών και καλλιτεχνών. Σχέση εμπιστοσύνης που δημιουργήθηκε από την εμπιστοσύνη που νιώθουν πως το Μουσείο θα φροντίσει το έργο τους.
Για τον Άρι Γεωργίου το ΜΜΣΤ είναι και κάτι περισσότερο.
“Μπορεί να έχω, και μάλιστα πολύ αναπτυγμένη την αίσθηση της κατοχής αλλά νιώθω πως, αν και στο μουσείο η συλλογή, παραμένει δική μου. Αυτό γιατί πέραν των άλλων το θεωρώ ως μέλος της οικογένειας Θεσσαλονίκη. Μπορεί να πήγαν εκεί αλλά είναι σαν να μένουν κοντά μου αυτά τα έργα”.
Νιώθοντας έτσι δεν είναι περίεργο ότι ακολούθησε και μια ακόμη δωρεά. Πρόκειται για τη σειρά φωτογραφιών με τίτλο Blue Telephone Book. Φωτογραφίες που αποτελούν και ένα μικρό -φωτογραφικό- βιογραφικό σημείωμα του Άρι Γεωργίου.
Η συλλογή Arboretum αποτελείται από μια σειρά απεικονίσεων δένδρων. Με ελάχιστα τεχνικά μέσα, ή μάλλον με φτωχά μέσα αφού ορισμένες φωτογραφίες έγιναν με χρήση μηχανής μιας χρήσης, ο Άρις Γεωργίου είχε δημιουργήσει εικόνες μαγικές, που μιλούν για το χρόνο, για τη φύση, για την σχέση του ατόμου με το χώρο.
Άλλωστε αποτελεί πεποίθηση του ότι δεν είναι αναγκαία μια μηχανή υψηλής τεχνολογίας για να βγει ένα καλό αποτέλεσμα.
“Σημασία έχει να συμβαίνει κάτι. Το επαναλαμβάνω συχνά ότι η φωτογραφία είναι πέρα από το φωτογράφο. Δεν μπορεί να γίνει φωτογραφία εάν δεν υπάρχει το αντικείμενό της, ενώ μπορεί να γίνει ζωγραφική. Ο φωτογράφος έρχεται πάντα δεύτερος. Μπορεί να είναι ο καταλύτης αλλά πρέπει να υπάρχει το θέμα για να γίνει η φωτογραφία”.
Related Posts: μουσείο σύγχρονης τέχνης στο ρέθυμνο