αστική κουκκίδα » πειραιώς

35+ Οικοδομώντας τη Δημοκρατία: 35 χρόνια ισπανικής κοινωνικής αρχιτεκτονικής

nik.g — Tue, 13 Apr 2010 11:51:22 +0000

Αντιγράφουμε από την ελευθεροτυπία:

Πώς κατόρθωσε η Αρχιτεκτονική να συμπεριλάβει και να ερμηνεύσει τις πολιτικές και κοινωνικές αλλαγές που συντελέστηκαν στην Ισπανία, τις τελευταίες τρεισήμιση δεκαετίες, αρχής γενομένης από τον εκδημοκρατισμό της, μετά τον θάνατο του Φράνκο το 1975, την ψήφιση του νέου της Συντάγματος το 1978 και την ένταξή της στην Ε.Ε. το 1986;

Αυτό είναι το εξαιρετικά ενδιαφέρον θέμα της έκθεσης «35+ Οικοδομώντας τη Δημοκρατία: 35 χρόνια ισπανικής κοινωνικής αρχιτεκτονικής», που εγκαινιάστηκε χθες στο Μουσείο Μπενάκη. Αποτελεί το συνδιοργανωτικό επίτευγμα του μουσείου και της ισπανικής πρεσβείας, με αφορμή την ισπανική Προεδρία στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Τα εκθέματα (πάνελ, μακέτες, φωτογραφίες και βίντεο) ξεκινούν από το 1975, με έργα όπως το κτίριο της Τράπεζας Bankunion στη Μαδρίτη που υπογράφουν οι αρχιτέκτονες Χοσέ Αντόνιο Κοράλες και Ραμόν Βάσκεθ Μολεζίν και φτάνουν έως και το 2010, με το αντιπροσωπευτικό Κέντρο Σύγχρονης Καλλιτεχνικής Δημιουργίας στην Κόρδοβα, των Φουεσάντο Νιέτο και Ενρίκε Σομπεράνο. Ενδιαμέσως οι Ραφαέλ Μονέο, Γιόρντι Γκαρσίς, Ενρίκ Σορία, Χουάν Ναβάρο, Σαντιάγκο Καλατράβα, Ενρίκ Μιράγες, Εντουάρντο Αρόγιο, Αμπάλος & Χερέρος, Τζ. Βάσκεθ Κονσουέγκρα, Νιέτο Σομπεράνο, Αντόνιο Κρουζ κ.ά. εκπροσωπούνται με αντιπροσωπευτικά τους έργα: μουσεία, δημόσιες βιβλιοθήκες, δημαρχιακά μέγαρα, πανεπιστημιακές σχολές, αθλητικά κέντρα, νοσοκομεία, κέντρα για την τρίτη ηλικία ή βρεφονηπιακοί σταθμοί, εγκαταστάσεις ανακύκλωσης, γήπεδα ποδοσφαίρου, λαϊκές αγορές, οινοποιεία, κολυμβητήρια, αλλά και νεκροταφεία και κατοικίες για τσιγγάνους.Τα εκθέματα διανέμονται σ’ένα σύνολο 36 ενοτήτων που υπακούουν σε χρονολογική σειρά. Στην ταυτότητα κάθε έργου αναγράφεται εκτός από τον αρχιτέκτονα, η κατασκευαστική εταιρεία, καθώς και ο χρόνος και ο προϋπολογισμός που απαιτήθηκαν για την κατασκευή του.

Κύριος στόχος της έκθεσης να καταδείξει την αλληλεπίδραση κοινωνίας και αρχιτεκτονικής, όχι μόνο στο είδος και τον σκοπό των κατασκευών, αλλά και στη χρήση νέων υλικών και στην αισθητική αντίληψη των δημιουργών τους. Να εξηγήσει, δηλαδή, τον συσχετισμό της οικοδόμησης του κοινωνικού κράτους με τη δημιουργία δημόσιων και κοινωνικών αγαθών στην πρόσφατη ιστορία της χώρας: Η υγεία, η κατοικία, η παιδεία, οι μεταφορές, ο αθλητισμός, ο πολιτισμός και το περιβάλλον υλοποιούνται σε κτίρια και υποδομές που μεταμορφώνουν το κοινωνικό τοπίο της Ισπανίας, την ποιότητα ζωής των πολιτών της, αλλά και την αντίληψη του ρόλου της αρχιτεκτονικής στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Κάποια από τα έργα τονίζουν τη συνεργασία της αρχιτεκτονικής με άλλες τέχνες, όπως τη γλυπτική, στην ανάπτυξη κοινωνικών αξιών (π.χ. «Το χτένι των ανέμων» των Λούις Πέπα και Εντουάρντο Τσιγίντα).

Μέσα από όλους τους, καταξιωμένους πια, Ισπανούς αρχιτέκτονες, φαίνεται η εξέλιξη της ιδιαίτερης αρχιτεκτονικής που έθεσε την Ισπανία στις γραμμές της παγκόσμιας πρωτοπορίας όσον αφορά τις νέες αισθητικές και κατασκευαστικές αντιλήψεις.

συνέντευξη των νικητών upto35

nik.g — Sat, 27 Mar 2010 09:25:20 +0000

Αντιγράφουμε από την ελευθεροτυπία:

Οι δύο νεαροί Πορτογάλοι αρχιτέκτονες έκαναν πια την Αθήνα σπίτι τους. Η 28χρονη Ρακέλ Μαρία Ολιβέιρα μόλις εγκαταστάθηκε, ενώ ο 29χρονος Ζουάου Πράτες Ρουίβο ζει στη χώρα μας περισσότερο από έναν χρόνο.

Οι νικητές του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού Upto35 της ελληνικής εταιρείας Oliaros θα δουν το πολύ σε δύο χρόνια το εντυπωσιακό όντως κτίριό τους έτοιμο στην καρδιά της Αθήνας, στο Μεταξουργείο. Ενοικοί του θα είναι 18 φοιτητές, εξ ου και το κτίριο ονομάζεται «18 + φοιτητική κατοικία», στην οδό Μαραθώνος 34, όπου και το οικόπεδο (200 τ.μ.) ιδιοκτησίας της Oliaros. Εως τις 4 Απριλίου μπορεί κανείς να θαυμάσει την πρότασή τους στην έκθεση στο Μουσείο Μπενάκη της Πειραιώς.

Αν και γεννημένοι στην ίδια πατρίδα, συναντήθηκαν στο Ρότερνταμ της Ολλανδίας, μόλις πριν από πέντε χρόνια. Η Ρακέλ γεννήθηκε στο Πόρτο, σπούδασε εκεί αρχιτεκτονική και συνέχισε τις σπουδές της στο Ντελφτ. Ο Ζουάου γεννήθηκε στη Λισαβόνα, όπου και σπούδασε, και συνέχισε στο Αϊντχόφεν. «Ακολουθήσαμε παρόμοιο μονοπάτι», σχολιάζει η Ρακέλ. «Μόνο που εκείνη πήγε σε καλύτερες σχολές από μένα…», συμπληρώνει γελώντας ο Ζουάου.

Την ίδια εβδομάδα που έμαθαν ότι κέρδισαν στον διαγωνισμό της Αθήνας, απέσπασαν και το δεύτερο βραβείο στον διαγωνισμό Europan (ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα Αρχιτεκτονικών Διαγωνισμών, που από το 1998 προωθεί καινοτόμες ιδέες πάνω στην αρχιτεκτονική) που πραγματοποιήθηκε στην Πορτογαλία. «Ηταν μια συναρπαστική εβδομάδα», λένε.

Ο Ζουάου Πράτες Ρουίβο βρέθηκε στην Αθήνα ακολουθώντας φίλους Ελληνες αρχιτέκτοντες που γνώρισε στο Ρότερνταμ. Δούλευε για χρόνια σε αρχιτεκτονικά γραφεία, αλλά αποφάσισε ότι ήρθε η ώρα να τολμήσει μόνος του. Με τη Ρακέλ είχαν συμμετάσχει σε αρκετούς διαγωνισμούς, χωρίς να διακριθούν. Ανακάλυψαν όμως ότι ταιριάζουν απόλυτα κι έτσι ξεκίνησε η συνεργασία τους.

Παράλληλα με τη φοιτητική κατοικία στο Μεταξουργείο, ετοιμάζονται να χτίσουν μια ιδιωτική κατοικία στην Πορτογαλία ενώ, σε συνεργασία με έναν ακόμη αρχιτέκτονα, θα υπογράψουν το νέο πρότζεκτ της γκαλερί «The Breeder». «Ονομάζεται “Artist’s club” και θα αποτελείται από έναν εμπορικό χώρο, όπου θα μπορεί κανείς να αγοράζει τέχνη, αλλά και από ένα ξεχωριστό χώρο “εργασίας”, όπως λέμε, ειδικά για τους καλλιτέχνες», εξηγεί ο Ζουάου. «Ελπίζω να το κάνουν σύντομα, γιατί είναι πολύ ωραίο πρότζεκτ».

Για τη «18+φοιτητική κατοικία» πήραν μια κοινή πολυκατοικία και αντέστρεψαν τη λειτουργία της. Τοποθέτησαν στο εξωτερικό (στις προσόψεις) τα δωμάτια, τον αυστηρά ιδιωτικό χώρο των ενοίκων, και μετέτρεψαν όλο το εσωτερικό του κτιρίου σε κοινόχρηστο χώρο (κουζίνες, τα αναγνωστήρια κ.ά.). Το φως θα μπαίνει από τα πλαϊνά υαλοπετάσματα αλλά και από τη γυάλινη οροφή.

«Αποφύγαμε τον διαχωρισμό των επιπέδων σε πρώτο, δεύτερο όροφο κ.λπ. Ουσιαστικά κάθε δωμάτιο είναι ένα δικό του ξεχωριστό επίπεδο», λένε. Τα «μπαλκόνια» κάθε δωματίου θα είναι στην ταράτσα, ενώ κοινόχρηστος θα είναι και ο κήπος. Το ενοίκιο κάθε επιπλωμένου δωματίου υπολογίζεται στα 590 ευρώ τον μήνα. Στην τιμή συμπεριλαμβάνονται κοινόχρηστα, λογαριασμοί, θέρμανση, Ιντερνετ, καθαριότητα κ.λπ.

Με κοινές αναφορές στον Μοντερνισμό του Λε Κορμπιζιέ, «μας αρέσουν τα πιο απλά πράγματα. Δεν μας ενθουσιάζει η εικονοποιία και ο υπερ-σχεδιασμός στην αρχιτεκτονική», επισημαίνει η Ρακέλ. «Μας ενδιαφέρει το περιεχόμενο. Οχι τόσο η εικόνα όσο η λειτουργία ενός κτιρίου, η αίσθηση του χώρου. Φυσικά, αν το αποτέλεσμα είναι ωραίο, θα βγάλεις και υπέροχες φωτογραφίες. Η διαφορά είναι ότι δεν ξεκινάμε από την εικόνα. Ξεκινάμε από την ιδέα», καταλήγει ο Ζουάου, που ξεκίνησε να γίνει αρχιτέκτονας γιατί ήθελε να μάθει να σχεδιάζει αυτοκίνητα.

«Κανείς δεν ενδιαφέρεται πια για το θέαμα στην αρχιτεκτονική. Ο κόσμος ψάχνει πιο ταπεινή αρχιτεκτονική, για οικονομικούς αλλά και περιβαλλοντικούς λόγους», λέει η Ρακέλ.

δημήτρης φατούρος στο μουσείο μπενάκη

nik.g — Tue, 29 Sep 2009 13:20:33 +0000

Έκθεση του έργου του Δημήτρη Φατούρου στο Μουσείο Μπενάκη, στο κτίριο της οδού Πειραιώς από 30/09 έως 01/11.

Αντιγράφουμε το κείμενο από το site του μουσείου για την έκθεση:

Η αρχιτεκτονική ως μια συνεχής δημιουργία μορφών ζωής της ανθρώπινης κοινότητας, αναζητεί τις συνέχειες και ασυνέχειες με τις διαδρομές της και αναπτύσσει τις δικές της πρωτοβουλίες μέσα στις συνθήκες της σημερινής νέας πραγματικότητας.
Σε αυτές αναφέρεται η έκθεση και συζητά τις εκφορές της αρχιτεκτονικής από τα δύσκολα μεταπολεμικά χρόνια του ελληνικού τόπου, τη δυναμική του ’60 ως ένα ανοιχτό σύστημα και τις επιθετικές παρεμβάσεις της τρέχουσας έντασης.
Η αρχιτεκτονική, η εικαστική πρόταση, η υπαρξιακή αγωνία του καταφύγιου και η εκπαιδευτική διαδικασία βρίσκονται σε συνεχή διάλογο στο έργο του Δημήτρη Φατούρου, όπου ο ποιητικός λόγος του υλικού και της πολλαπλότητας του χώρου είναι ένα συνεχές εγχείρημα.
Ο Δημήτρης Φατούρος από το 1952, που τελείωσε την αρχιτεκτονική στο ΕΜΠ, συμμετέχει συνεχώς στον διεθνή διάλογο για την αρχιτεκτονική και την εκπαίδευση του αρχιτέκτονα, διασταυρώθηκε με την τέχνη, την καθημερινή πολιτική και την καθημερινή ζωή και τις συζητήσεις για τις θεμελιώδης υποθέσεις συμβίωσης και ευτυχίας της ανθρώπινης κοινότητας. Μεγάλα και μικρά κτίρια, κείμενα έκφρασης και διεκδίκησης, αναλυτικές προτάσεις, πρωτοβουλίες ειδικών δράσεων, επιμονή στο διάλογο για την πολλαπλότητα της αρχιτεκτονικής και του λόγου της, την αδιάρρηκτη συγκρότηση του ποιητικού και του επιστημονικού κόσμου ως δημιουργική πρόταση της τεχνολογικής έξαρσης. Όπως αυτή η αναζήτηση, η έκθεση είναι μια πρόταση σε συνεχή επεξεργασία.

Άρθρο για τον Δημήτρη Φατούρο και την έκθεση υπάρχει και στην ελευθεροτυπία από την χαρά τζαναβάρα.

κλέων κραντονέλλης: έκθεση στο μουσείο μπενάκη

nik.g — Wed, 24 Jun 2009 13:56:36 +0000

Από την σελίδα του μουσείου για την έκθεση έως 26/07 στο κτίριο της οδού πειραιώς:

Η έκθεση αφορά στην αναδρομική παρουσίαση του έργου του αρχιτέκτονα, με υλικό από το αρχείο του, το οποίο είναι κατατεθειμένο στα Αρχεία Νεοελληνικής Αρχιτεκτονικής, δωρεά της συζύγου του, Αλεξ Βοκοτοπούλου-Κραντονέλλη.

Ο Κλεων Κραντονέλλης σπούδασε αρχιτεκτονική στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, από όπου αποφοίτησε πρώτος το 1935. Κατά τη διάρκεια των σπουδών του δέχτηκε ερεθίσματα και επιρροές από τους καθηγητές του Ernest Hébrard, Αλέξανδρο Νικολούδη, Αναστάσιο Ορλάνδο, Δημήτρη Πικιώνη και τους επιμελητές Βασίλη Δούρα και Νίκο Μητσάκη. Υπήρξε σημαντικό στέλεχος του Υπουργείου Ανοικοδομήσεως και στενός συνεργάτης του Ντίνου Δοξιάδη στον Τομέα των Οικιστικών Μελετών. Διετέλεσε επίσης τεχνικός σύμβουλος της αντιπροσωπείας στην Ελλάδα του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες. Υπηρέτησε στον Ε.Ο.Τ. ως Διευθυντής των Τεχνικών Υπηρεσιών. Ανάμεσα στα σπουδαιότερα πραγματοποιημένα έργα του είναι: το ξενοδοχείο «Αμφιτρύων» στο Ναύπλιο, η κατοικία του στην Πλάκα, το κτήριο της ΔΕΗ στην οδό Γ’ Σεπτεμβρίου στην Αθήνα, τα οποία και περιλαμβάνονται σε όλα τα εγχειρίδια της μεταπολεμικής νεοελληνικής αρχιτεκτονικής.

Η έκθεση θα περιέχει αυθεντικά σχέδια, φωτογραφίες εποχής και σύγχρονες φωτογραφίες του έργου του και θα συνοδεύεται από σχετική μονογραφία.

το κέντρο αναζητεί την νέα του ταυτότητα

nik.g — Tue, 16 Jun 2009 09:54:56 +0000

Αντιγράφουμε από την καθημερινή το άρθρο του Δημήτρη Ρηγόπουλου σχετικά με το κέντρο και το ReMap 2:

Η οδός Σαλαμίνος είναι ένας από τους πιο χαρακτηριστικούς δρόμους του Κεραμεικού. Οχι επειδή εκεί πρωτανιχνεύσαμε την περιοχή πίνοντας μπίρες στο Bios ή κάποιο τζιν στο Nixxon. Ή γιατί εδώ βρίσκεται το σπίτι του πρώτου επώνυμου καλλιτέχνη, ο οποίος αποφάσισε να κάνει ένα τόσο τολμηρό βήμα σε εντελώς ανυποψίαστους καιρούς. Εδώ, λοιπόν, σ’ αυτόν τον σκιερό, ήσυχο πεζόδρομο με τα παλιά σπίτια και τα παιδιά των μεταναστών να παίζουν ανέμελα δίπλα σε αυτοκίνητα και τοίχους γεμάτα γκράφιτι, ένας επιχειρηματίας ετοίμαζε να ανοίξει κέντρο με την εύγλωττη επωνυμία «ΟΔΟΣ ΜΑΓΚΙΑΣ».

Μια μικρή ομάδα κατοίκων ξεσηκώθηκε και, ύστερα από συντονισμένες ενέργειες, κατόρθωσε να σταματήσει την αδειοδότηση του κέντρου. «Η οδός Σαλαμίνος θα μείνει οδός Σαλαμίνος», μας λέει μεταξύ σοβαρού και αστείου η αρχιτέκτων Ελίνα Δάλλα, κάτοικος και η ίδια.

Αυτή ήταν μια πρώτη νίκη όσων προσπαθούν με νύχια και με δόντια να διατηρήσουν ανοιχτή την προοπτική για τον Κεραμεικό και το Μεταξουργείο. Ποια προοπτική, όμως;

Την Τρίτη αρχίζει το δεύτερο ReMap, ένα διεθνές πρόγραμμα σύγχρονης τέχνης που «τρέχει» παράλληλα με την Μπιενάλε της Αθήνας, εστιασμένο 100% στη γειτονιά, αφού απλώνεται σε μια σειρά από κενούς χώρους που παραχώρησαν ιδιώτες: οικόπεδα, πάρκινγκ, παλιά σπίτια, ταράτσες. Η πρώτη διοργάνωση είχε περισσότερο πειραματικό χαρακτήρα. Η επιτυχία της έδωσε ώθηση για κάτι πολύ μεγαλύτερο, με αποτέλεσμα σήμερα, παραμονές των εγκαινίων, να ξεφυλλίζουμε ένα πυκνό, υψηλού επιπέδου πρόγραμμα, τουλάχιστον όσον αφορά στα ονόματα των γκαλερί, των καλλιτεχνών, των project και στον έντονα διεθνή χαρακτήρα του. Σημειώστε περισσότερες από 40 εκδηλώσεις, δράσεις και συμμετοχές, οι οποίες περιλαμβάνουν εκθέσεις και υπαίθρια έργα από γκαλερί, ανεξάρτητους επιμελητές, ομάδες καλλιτεχνών, αρχιτέκτονες και κατοίκους της περιοχής.

Το ReMap2 (αυτή τη φορά υπό την αιγίδα του υπουργείου Πολιτισμού και του Δήμου Αθηναίων) πέρα από την καλλιτεχνική του σημασία φιλοδοξεί να στρέψει την προσοχή στις γειτονιές του Κεραμεικού και του Μεταξουργείου με έναν θετικό και δημιουργικό τρόπο. Το κέντρο της Αθήνας βγαίνει πολλαπλά τραυματισμένο από ένα χειμώνα δύσκολο και το υπαίθριο καλλιτεχνικό «πάρτι» που ετοιμάζουν οι διοργανωτές του ReMap στο κέντρο της Αθήνας για σχεδόν τέσσσερις μήνες (έως 4 Οκτωβρίου) δεν αποκλείεται να εκτονώσει κομμάτι της γενικής δυσθυμίας. Ας μην ξεχνάμε: η πλατεία Θεάτρου, η καρδιά, δηλαδή, του εφιαλτικού γκέτο που έχει στηθεί τα τελευταία χρόνια πίσω από το δημαρχείο, δεν είναι πολύ μακριά από δω. Λίγες εκατοντάδες μέτρα.

Ενεργή συμμετοχή

Αυτό το ξέρουν καλύτερα οι μόνιμοι κάτοικοι της περιοχής, κάποιοι από τους οποίους συμμετέχουν ενεργά στο ReMap. Οπως η καλλιτέχνις και κάτοικος της περιοχής Κατερίνα Κανά, η οποία στο πλαίσιο του «Documentation Project» θα καταγράφει φωτογραφικά και εικαστικά όλα όσα θα διαδραματίζονται στη γειτονιά και θα τα παρουσιάζει στην ιστοσελίδα και στο blog της διοργάνωσης, σε πραγματικό χρόνο. «Ο Κεραμεικός, αν και πάντα βρισκόταν στην καρδιά της Αθήνας, ήταν για δεκαετίες μια εγκαταλελειμμένη περιοχή που θύμιζε Φελίνι και ταινίες του ’60», λέει η Κατερίνα Κανά. «Σήμερα βρίσκεται σε εξέλιξη μια διαδικασία ενσωμάτωσης στο παρόν. Νέος κόσμος έρχεται στη γειτονιά. Το ReMap φέρνει σε επαφή την ελληνική σκηνή με τον ευρύτερο καλλιτεχνικό χάρτη κι αυτό είναι καλό».

Η αρχιτέκτων Ελίνα Δάλλα μετακόμισε στην οδό Κεραμεικού πριν από δύο χρόνια. Μεγάλη διαφορά σε σχέση με την Πολιτεία, όπου έζησε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της. «Δεν είχα ζήσει ποτέ στο κέντρο. Η δουλειά μου έχει να κάνει πολύ με ζητήματα δημόσιου χώρου κι αισθάνθηκα ότι έπρεπε να ζήσω στο κέντρο, ένα είδος χρέους». Αυτό που την έφερε στον Κεραμεικό ήταν η αίσθηση μιας πραγματικής γειτονιάς με πραγματικό κόσμο. Η μεγάλη της αγωνία είναι η εξέλιξη της περιοχής. Ανάμεσα στη «μαυρίλα» της Ομόνοιας και στη νυχτόβια χλαπαταγή στου Ψυρρή και στο Γκάζι, ο Κεραμεικός και το Μεταξουργείο μετεωρίζονται ακόμα στο κενό, σε μια ενδιάμεση περιοχή που έχει (σε μικρές δόσεις, ευτυχώς) τα χαρακτηριστικά όλων των γειτονικών συνοικιών: και θέματα ασφάλειας, και διακίνησης ναρκωτικών, και αστέγους, και παρεμπόριο. Την ίδια στιγμή, παραμένει σε μεγάλο ποσοστό αλώβητη από τη βιομηχανία της διασκέδασης. «Δυστυχώς, δεν υπάρχει κανένας έλεγχος στις χρήσεις», επισημαίνει η κ. Δάλλα. «Κανείς δεν θέλει ένα αποστειρωμένο μέρος, αλλά οφείλουμε πάση θυσία να κρατήσουμε την κατοικία στον Κεραμεικό και στο Μεταξουργείο».

Ωρες λειτουργίας:

- Εκθέσεις: Τετάρτη – Κυριακή, 17.30 – 21.30.

- Open Air Screening Room: Τετάρτη – Κυριακή, 21.00 – 11.00.

- Αύγουστος: κλειστά.

συν-αθροίσεις στην τεχνόπολη

nik.g — Sat, 09 May 2009 10:04:09 +0000

Στα πλαίσια του φεστιβάλ αθηνών και του synch (12-14 ιουνίου), θα παρουσιαστεί στην τεχνόπολη στο γκάζι η αρχιτεκτονική έκθεση “Συν-Αθροίσεις”, με συνδιοργανωτές το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας – Τμήμα Κεντρικής Μακεδονία, το Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής και η Διεθνή Επιθεώρηση Αρχιτεκτονικής «Δομές» και με επιμελητές τούς αρχιτέκτονες Γιώτα Αδηλενίδου, Σοφία Βυζοβίτη, Χριστίνα Σπηλιώτη.

Κεντρικός άξονας, όπως διαβάζουμε στην ελευθεροτυπία, είναι η ιδέα της χρήσης της πολλαπλασιαζόμενης μονάδας, του σμήνους, που προκύπτει μέσα από ψηφιακές διαδικασίες. Η πολλαπλασιαζόμενη μονάδα υπακούει στην κοινή λογική μιας ομάδας, σε ένα σύνολο κωδικών επικοινωνίας, εκείνον που στη γλώσσα των υπολογιστών αποκαλούμε αλγόριθμο. Συμμετέχουν οι αρχιτέκτονες Alisa Andrasek (Νέα Υόρκη), Tom Wiscombe (Λος Αντζελες), Evan Douglis (Νέα Υόρκη), η ομάδα Hyperbody του Πανεπιστημίου TU Delft και τα γραφεία Minimaforms των αδελφών Σπυρόπουλων με έδρα το Λονδίνο, Servo (Νέα Υόρκη), Sinestezia (με έδρα το Βελιγράδι και το Παρίσι), Small Architecture (Λονδίνο), SUBdV (Λονδίνο-Σάο Πάολο) και Xefirotarch (Λος Αντζελες).

urban flowers

nik.g — Fri, 08 May 2009 09:58:10 +0000

Αντιγράφουμε από την lifo και τον m.hulot.
Τριαντάφυλλα, παπαρούνες, ανεμώνες, γεράνια και άλλα «ταπεινά» λουλούδια σε μεγάλο μέγεθος είναι η εικαστική σφραγίδα του Πάρι Κούτσικου στους δρόμους και τα ερείπια, στο Γκάζι και αλλού στην Αθήνα.

Διασχίζοντας τα στενά με τα ερειπωμένα σπίτια στο Γκάζι και στον Κεραμεικό, είναι αδύνατο να μην προσέξεις τα τεράστια κολλημένα λουλούδια που διακοσμούν τους μισογκρεμισμένους τοίχους και τα ξεθωριασμένα κτίσματα.

«Τα λουλούδια τα ξεκίνησα πέρσι τέτοια εποχή» εξηγεί o Πάρις Κούτσικος. «Είχα αναλάβει να σχεδιάσω ένα βιβλίο για το Μάη του ‘68 που έγραψε ο Γιώργος Ίκαρος Μπαμπασάκης κι αποφάσισα να το διακοσμήσω με λουλούδια. Λόγω του Μάη του ‘68, της φαντασίας δηλαδή στην εξουσία, κι επειδή η ποίηση τότε έδειξε, κατά κάποιον τρόπο, τα δόντια της, δεν ήθελα λουλουδάκια ‘70s και l’ oreal, αλλά λίγο άγρια. Γι’ αυτό και επέλεξα να είναι χωρίς χρώμα. Είναι λουλούδια που φωτογράφιζα, από αυτά που βρίσκεις παντού γύρω σου, τυπωμένα σε φωτοτυπίες φτηνές, τις οποίες τις μεγεθύνω, τις ξακρίζω και τις κολλάω όπου θεωρήσω ότι ταιριάζουν. “Street flowers on dirty walls”, έχουν αυτή την έννοια, είναι κάτι ξεκάθαρα αστικό. Με ενδιαφέρει αυτό το λουλούδι να φυτρώνει σε μέρη που έχουν παρακμάσει εντελώς, που είναι ήδη «κατεστραμμένα», κάτι σαν αντιστάθμισμα στα παλιότερα χίπικα λουλούδια που άνθιζαν δίπλα στα γκρεμίσματα. Έχει μία περισσότερο street αίσθηση».

Ο Πάρις είναι ένας από τους ιδρυτές των εκδόσεων Οξύ και του ομώνυμου περιοδικού, που την προηγούμενη δεκαετία έφεραν μια νέα αισθητική πρόταση στις ελληνικές εκδόσεις. «Προσπαθήσαμε να συνδυάσουμε το λόγο με την εικόνα, τα εξώφυλλα με το artwork και τις γραμματοσειρές, για να μπορέσουμε να δώσουμε στον εκδοτικό χώρο πνοή περισσότερο γραφιστική. Αυτό το κάναμε για καμιά δεκαριά χρόνια και, παρόλο που εμπορικά δεν πήγαν πολύ καλά, μας έδωσαν εμπειρία και κάποιο στάτους στη γραφιστική αγορά. Τον τελευταίο καιρό είχα βαρεθεί να ‘μαι κλεισμένος σε ένα στούντιο και ήθελα να επεκτείνω όλο αυτό που έκανα, οπότε βγήκα στους δρόμους με τον Αλέξανδρο Βασμουλάκη και κάναμε διάφορα πράγματα μαζί. Ποτέ νύχτα, ποτέ με σπρέι. Θεωρώ ότι η street art γενικά έχει διάφορες κατευθύνσεις, και ποιοτικές και μη ποιοτικές. Ξεκινήσαμε φτιάχνοντας τεράστιες ανθρώπινες φιγούρες: ο Αλέξανδρος τις σχεδίαζε κι εγώ έβαζα το decoration και το μήνυμα. Το κύριο βάρος του εικαστικού, των χρωμάτων και των υλικών έπεφτε στον Αλέξανδρο, ενώ σε ‘μένα έπεφτε το βάρος τους μηνύματος και της διακόσμησης. Είχαμε μία μανία με χρώμα, γενικά αισιοδοξία, και έναν μικρό καημό ελληνικό, γι’ αυτό και παίρναμε στίχους από ρεμπέτες ή κουβέντες που είχαν μια πίκρα και χιούμορ και τις βάζαμε ως μότο δίπλα στις φιγούρες. Δεν είμαστε καθόλου της φάσης “πάμε νύχτα με κουκούλα”, πιο πολύ μας άρεσε να πηγαίνουμε Κυριακή πρωί, με τις στολές εργασίας, με πλαστικά χρώματα και σκάλα και να περνάμε όλη την ημέρα δημιουργώντας. Δεν προσβάλλαμε κανέναν, δεν ήμασταν ποτέ κάτι underground, έτσι δεν μας ενόχλησαν ποτέ. Περνάει ο άλλος δίπλα σου και βλέπει ότι δεν παίζει μόνο η μαυρίλα, υπάρχει και λίγο χιούμορ».

Μέχρι τώρα ο Πάρις έχει βάλει πάνω από 25 λουλούδια σε σημεία του κέντρου, κυρίως στο Γκάζι και στη γύρω περιοχή, και αυτήν τη στιγμή ετοιμάζει το νέο του project: φιλιά σε close up, με διάφορες τεχνικές. «Τα φτιάχνω πάνω σε ξεθωριασμένα μέταλλα και μοιάζουν σαν να προβάλλονται εκεί, σαν ένα stop frame δύο ανθρώπων που φιλιούνται. Είναι ακόμα στο στούντιο και τα δουλεύω. Μου αρέσουν οι επεμβάσεις στο περιβάλλον με installation. Η Μπάρμπαρα Κρούγκερ έκανε το ‘70 κάτι τέτοιο με ωραία μηνύματα. Μου λείπει το μήνυμα» λέει. «Το άλλο που με ενδιαφέρει πολύ και προσπαθώ να κάνω τώρα είναι graphic design σε συνδυασμό με αρχιτεκτονική…».

εκδόσεις πατάκη στην οδό πειραιώς by αλεξάνδρα καλλίρη

nik.g — Sun, 12 Apr 2009 09:51:14 +0000

αντιγράφουμε από την καθημερινή το άρθρο του δημήτρη ρηγόπουλου:

Φρέσκος αέρας στην οδό Πειραιώς

Το νέο κτίριο των εκδόσεων Πατάκη, υποψήφιο για ευρωπαϊκό βραβείο, ανανεώνει την αρχιτεκτονική εικόνα του δρόμου.Ενα καινούργιο κτίριο στην Πειραιώς δεν είναι είδηση, αλλά ένα καινούργιο κτίριο στο πυκνοδομημένο τμήμα της Πειραιώς κοντά στην Ομόνοια και μάλιστα από εκδοτικό οίκο (εκτός δηλαδή επίσημου εκδοτικού «κέντρου») ξεφεύγει από τη χώρα του αναμενόμενου και γίνεται αμέσως ερεθιστικό και ενδιαφέρον. Πόσω μάλλον που η νέα έδρα των εκδόσεων Πατάκη ευτύχησε αρχιτεκτονικά, συγκεντρώνοντας ήδη δύο σημαντικές υποψηφιότητες: για το Ευρωπαϊκό Βραβείο Αρχιτεκτονικής Mies van der Rohe του 2009 και για το Ελληνικό Βραβείο Αρχιτεκτονικής 2008 του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχιτεκτονικής.

Θα μπορούσε να πει κανείς ότι οποιοδήποτε νέο κτίριο στο κακογερασμένο δυτικό μέτωπο της Πειραιώς, κατεβαίνοντας από την Ομόνοια, έχει όλες τις προϋποθέσεις να δημιουργήσει αίσθηση. Αυτή είναι μία μάλλον επιπόλαιη σκέψη. Αναλογιστείτε πόσες σύγχρονες οικοδομές υψώθηκαν τα τελευταία δέκα χρόνια ανάμεσα σε κακά, μέτρια ή απλά αδιάφορα κτίρια και δεν έχετε παρά να μετρήσετε τις χαμένες ευκαιρίες. To συγκεκριμένο οικόπεδο βρίσκεται ανάμεσα στο υπουργείο Απασχόλησης, ένα κλασικότροπο κτίριο γραφείων της δεκαετίας του ’50, και σε μια ανώνυμη πολυκατοικία του ’70 με τη χαρακτηριστική οριζόντια διάταξη.

Διάφανο τζάμι

Η αρχιτέκτονας Αλεξάνδρα Καλλίρη αντιμετώπισε δημιουργικά την απουσία συγκεκριμένης αρχιτεκτονικής ταυτότητας στην περιοχή. «Τα στυλιστικά θέματα δεν μας απασχολούν, οπότε ακόμα και σε μια πόλη σαν το Παρίσι, με πολλά παλιά κτίρια μιας συγκεκριμένης περιοχής, θα νιώθαμε ελεύθεροι». Και προχώρησε στον σχεδιασμό υαλοπετάσματος από διάφανο τζάμι το οποίο μέσα από την εναλλαγή οριζόντιων εσοχών και εξοχών δημιουργεί ένα ρευστό όριο ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό χώρο.

Στον «νέο» Πατάκη, ο υπαίθριος χώρος εισβάλλει στο κτίριο. Ο ακάλυπτος χώρος του οικοπέδου δεν είναι το υπόλοιπο τμήμα που περισσεύει από το κτίριο αλλά οργανικό κομμάτι του. «Με τον τρόπο αυτόν», εξηγεί η κ. Καλλίρη, «όλοι οι γραφειακοί χώροι φωτίζονται και αερίζονται φυσικά. Είναι πιο πολύ ένα κτίριο στο οποίο παρεμβάλλονται εσωτερικοί κήποι». Αλλη βασική επιλογή ήταν το ισόγειο να περιλαμβάνει μόνο τον χώρο της εισόδου και όλος ο υπόλοιπος χώρος να μείνει ελεύθερος και να φυτευθεί. «Θέλαμε ο κήπος του κτιρίου, ο υπαίθριός του χώρος να ανοίγεται στην πόλη, θέλαμε να σπάσουμε το συμπαγές μέτωπο που ορίζει τον ιδιωτικό με τον αστικό χώρο. Η περιοχή στην οποία βρίσκεται το κτίριο δεν ελέγχεται δυστυχώς από την πόλη, η ανεξέλεγκτη παραβατικότητα φοβίζει», υπογραμμίζει η αρχιτέκτονας. «Σε μια ιδανική εκδοχή στο κέντρο της Αθήνας ο υπαίθριος χώρος, το υπαίθριο καθιστικό στο βάθος του κτιρίου θα μπορούσε να είχε κοινόχρηστη χρήση και να προσφέρει μια διαφορετική ποιότητα ελεύθερου χώρου από τις πλατείες. Θα μπορούσαν οι πολίτες να κοντοσταθούν για λίγο, να κάνουν ένα μικρό διάλειμμα διαβάζοντας την εφημερίδα τους σε έναν ήσυχο κήπο».

Ενδιάμεσοι κήποι

Στην πραγματικότητα μιλάμε για τρία κτίρια σε απόσταση μεταξύ τους τα οποία «βλέπουν» στους «ενδιάμεσους» κήπους και συνδέονται με μεταλλικούς κλειστούς διαδρόμους.

Κουβεντιάζοντας με την εκδότρια Αννα Πατάκη καταλαβαίνω ότι για τον χρήστη του κτιρίου το σημαντικό είναι το «μέσα» και πολύ λιγότερο το «έξω». Η ίδια μιλάει με ενθουσιασμό για τις βιοκλιματικές ποιότητες του νέου τους κτιρίου. «Οι εσωτερικοί κήποι λειτουργούν σαν αγωγοί φωτός και αέρα. Ολα τα γραφεία αερίζονται και φωτίζονται φυσικά και ο ήλιος μπαίνει λίγες ώρες άμεσα μέσα στα γραφεία, με αποτέλεσμα να μην ζεσταίνει υπερβολικά τους χώρους. Στους κήπους αυτούς δεν εισχωρεί η φασαρία του δρόμου οπότε οι χρήστες του κτιρίου ανοίγουν τα παράθυρα για δροσισμό και αερισμό μειώνοντας έτσι τη χρήση του κλιματισμού και του συστήματος προσαγωγής νωπού αέρα». Σε όλα αυτά προσθέστε την τοποθέτηση ενεργειακών υαλοπινάκων με αυξημένη θερμομόνωση και τη λειτουργία συστήματος κλιματισμού με αέριο.

Για το πρώτο τμήμα της Πειραιώς, που επισήμως ονομάζεται Παναγή Τσαλδάρη και το οποίο γειτνιάζει με το ιστορικό κέντρο της Αθήνας, η κ. Καλλίρη υποστηρίζει ότι «ο δήμος και το κράτος θα έπρεπε να ασχοληθούν άμεσα και σοβαρά μαζί του για να διατηρηθεί και να ενισχυθεί η χρήση της κατοικίας και του λιανικού εμπορίου».

Ενας δρόμος με πολλά πρόσωπα

«Το όραμά μου για την οδό Πειραιώς είναι τετραώροφα νεοκλασικά κτίρια που θα διακόπτονται από λίγα σύγχρονα μουσεία και άλλους πολιτιστικούς προορισμούς όπως το Μουσείο Μπενάκη και το συγκρότημα του Ελληνικού Κόσμου», ονειρεύεται ένας Αθηναίος θαμώνας του διαδικτυακού φόρουμ skyscrapercity. com. H Πειραιώς μπορεί θεωρητικά να ανακαλεί αρχαίες μνήμες (ο αρχαίος δρόμος που συνέδεε την Αθήνα με το επίνειό της), αλλά μόνο θεωρητικά. Τα εγκαίνια σε λίγες ημέρες μιας νέας υπεραγοράς με είδη σπιτιού υπογραμμίζουν τον έντονα εμπορικό χαρακτήρα της Πειραιώς, τουλάχιστον στο τμήμα από το Γκάζι και μέχρι τον Πειραιά. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει πάντα η προσδοκία για τα νέα κτίρια του υπό κατασκευή Πολιτιστικού Πάρκου του Ελληνικού Κόσμου και το σχεδόν έτοιμο Πολιτιστικό Ιδρυμα «Μιχάλης Κακογιάννης». Στο κομμάτι από την Ομόνοια έως την Ιερά Οδό τα περιθώρια είναι μικρά. Μιλάμε για ήδη διαμορφωμένα μέτωπα και το περισσότερο που έχουμε να περιμένουμε είναι η αλλαγή χρήσης του παλιού Βρεφοκομείου μετά τη μετεγκατάσταση της Δημοτικής Πινακοθήκης. Ο Νικήτας Κακλαμάνης έχει μιλήσει για ένα μουσείο της πόλης. Μοιραία το ενδιαφέρον μετατοπίζεται στις λίγες εκατοντάδες μέτρα, στο ύψος της Τεχνόπολης και των Πετραλώνων. Εδώ, πέρα από λοφτ και θέατρα, αναμένεται η κατασκευή της νέας διπλής «εναλλακτικής» σκηνής της «Ελληνικής Θεαμάτων» υπό την καθοδήγηση του Θωμά Μοσχόπουλου.

ντοκιμαντέρ για κτίρια με ονοματεπώνυμο

nik.g — Tue, 10 Feb 2009 14:02:13 +0000

Αντιγράφουμε από την ελευθεροτυπία:

Μια ταινία, ένα κτίριο. Κάθε κτίριο, ένα σενάριο. Ο αρχιτέκτονας αποκαλύπτεται στην πορεία. Αυτή είναι με δυο λόγια η λογική της διάσημης σειράς αρχιτεκτονικών ντοκιμαντέρ «Architectures» («Αρχιτεκτονικές») της γαλλικής εταιρείας «Films d’ ici», με διευθυντές παραγωγής τον Ρισάρ Κοπάν και τον Σταν Νόιμαν και συμπαραγωγούς το τηλεοπτικό κανάλι ARTE και την Cite de l’ Architecture du Patrimoine.

Κάθε δευτέρα, λοιπόν, εκτός της Καθαράς, ως τις 23 μαρτίου παρουσιάζονται στο μουσείο μπενάκη της οδού πειραιώς στις 8 μ.μ. ντοκιμαντέρ που αφορούν συγκεκριμένα και -κατά κανόνα- διάσημα κτίρια, διάρκειας 26 λεπτών το καθένα. Αναδεικνύοντας τη σχέση κινηματογράφου – αρχιτεκτονικής, κάθε κτίριο παρουσιάζεται λεπτομερώς, δίνοντας έμφαση στα δομικά του στοιχεία, αισθητικά και μη, καθώς επίσης και σε θέματα που αφορούν περισσότερο γραφειοκρατικές διαδικασίες, όπως πλαίσια νόμων που συχνά καθοδηγούν ή προδιαθέτουν μια αρχιτεκτονική δημιουργία, όπως και επιλογές/επιθυμίες του εκάστοτε εργοδότη.

Κάθε ταινία παρουσιάζει ένα συγκεκριμένο κτίριο, από τα αντιπροσωπευτικότερα κάθε αρχιτέκτονα: έτσι π.χ. ο Λε Κορμπιζιέ εκπροσωπείται από την Μονή της Τουρέτ, ο Γκρόπιους από το Μπαουχάους κτίριο της Σχολής του Ντεσάου, ο Λίμπεσκιντ από το Εβραϊκό Μουσείο του Βερολίνου, ο Γκαουντί από την περίφημη πολυκατοικία Κάζα Μιλά στη Βαρκελώνη, ο Φρανκ Γκέρι από το Μουσείο Γκουγκενχάιμ στο Μπιλμπάο κ.λπ.

Η σειρά θα προβάλλεται από τις 21 Μαρτίου και κάθε Σαββατοκύριακο στο κανάλι ΣΙΝΕ της ΕΡΤ ψηφιακής (7 μ.μ.), δυστυχώς μακριά από το ευρύ κοινό, που θα πρέπει να επισκέπτεται το μουσείο.

βασμουλάκης photostream

nik.g — Sun, 08 Feb 2009 12:12:39 +0000

Από την ΑΣΚΤ.

Οδός Μιαούλη, Ψυρρή.