αστική κουκκίδα » contemporary architecture in athens

ινστιτούτο θερβάντες by ηλίας μπαρμπαλιάς

nik.g — Mon, 28 Sep 2009 14:49:56 +0000

Αντιγράφουμε από την lifo και τον δημήτρη ρηγόπουλο:

Ένα μεγάλο μπράβο στο Ινστιτούτο Θερβάντες που αξιοποίησε το κτίριο της οδού Μητροπόλεως 23, λίγα μέτρα πιο κάτω από το αραχνιασμένο κουφάρι του παλιού Υπουργείου Παιδείας / η εταιρεία του Ηλία Μπαρμπαλιά κράτησε την ετοιμόρροπη πρόσοψη εν είδει σκηνικού και στα όπισθεν ύψωσε ένα υπερσύγχρονο κτίριο τεσσάρων ορόφων, όπου, εκτός από τις 13 αίθουσες διδασκαλίας, βρήκαν χώρο και αναπτύχθηκαν μια αίθουσα multimedia, ένα αμφιθέατρο χωρητικότητας 150 θέσεων, μια αίθουσα πολλαπλών χρήσεων, ένας σύγχρονος εκθεσιακός χώρος 200 τ.μ. και η βιβλιοθήκη «Juan Carlos Onetti», η μεγαλύτερη βιβλιοθήκη ισπανόφωνης βιβλιογραφίας στην Ελλάδα / μόνο ένα ωραίο καφέ λείπει, αλλά ίσως να είναι στα αμέσως επόμενα σχέδια / ακριβώς απέναντι υπάρχει μια παρόμοια κατασκευή, πάλι από την εταιρεία του κ. Μπαρμπαλιά, με ανακαινισμένη μόνο την πρόσοψη κι από πίσω νέο κτίριο / πολλοί στο Πολυτεχνείο έρχονται σε δύσκολη θέση με αυτού του είδους τις «αποκαταστάσεις» που δεν τις θεωρούν ολοκληρωμένες αποκαταστάσεις αλλά «σκηνικά», απαίσιες ιδέες αδίστακτων εργολάβων παραδομένων στις σειρήνες του κέρδους / αλλά κάπως πρέπει να σωθούν τα άπειρα ερείπια της Αθήνας / ποιος ιδιώτης θα βάλει τα ωραία του λεφτά σε οποιοδήποτε ξεδοντιασμένο νεοκλασικό, αν δεν γνωρίζει ότι με κάποιον τρόπο θα πάρει τα χρήματά του πίσω; / ιδού ο λόγος που κατά καιρούς διάφορες επενδυτικές προσπάθειες δεν προχώρησαν με θύματα τρία πασίγνωστα ερείπια της Αθήνας / το Μέγαρο Αθηνογένους, χαμηλά, κοντά στα Χαυτεία, και τα «δίδυμα», ετοιμόρροπα σπίτια στη γωνία με την οδό Αμερικής / όλοι θα θέλαμε να δούμε σπουδαία μέγαρα της προπολεμικής Αθήνας να ξαναζωντανεύουν, αλλά υπάρχουν φορές που πρέπει να απαντήσεις σε πραγματικά διλήμματα / προτιμάς να κληροδοτήσεις στις επόμενες γενιές έστω κάτι από το κτίριο αυτό, στην περίπτωσή μας την πρόσοψη, τη «φάτσα» του κτιρίου / ή πεισμώνεις και ζητάς στον αιώνα τον άπαντα μια ακαδημαϊκού τύπου αποκατάσταση, που δεν θα στην κάνει κανείς, γιατί απλά στοιχίζει ο κούκος αηδόνι; / πολλοί εκλαμβάνουν αυτού του είδους τα προβλήματα ως έμμεσους εκβιασμούς εκ μέρους των κατασκευαστών και του real estate / όμως είναι διλήμματα που θέτει η ίδια η ζωή της πόλης / και πάμε για λίγο στον μεγάλο μου καημό / στη λίμνη του Μαραθώνα / ευτυχώς, οι βροχοπτώσεις των τελευταίων εβδομάδων δεν ήταν καταστροφικές / με την έννοια του ραγδαίου / ήρεμες, ποτιστικές βροχές που δεν παρέσυραν σπόρους και άλλα πολύτιμα υλικά, τα οποία θα συμβάλλουν στη φυσική αναγέννηση του δάσους / οι υλοτόμοι από τη Χαλκιδική έχουν κάνει καλή δουλειά και όλοι ευχόμαστε τα επόμενα δύο χρόνια να δούμε τα πρώτα σημάδια της αναγέννησης / πραγματικά καλά νέα από το μέτωπο της Πάρνηθας / στο ρεπορτάζ της «Καθημερινής» διαβάσαμε ότι η φύση έχει επιστρέψει δυναμικά, φτου, φτου, κουνηθείτε από τη θέση σας / άντε να γελάσει και λίγο το χειλάκι μας μετά απ’ όσα πάθαμε.

εκδόσεις πατάκη στην οδό πειραιώς by αλεξάνδρα καλλίρη

nik.g — Sun, 12 Apr 2009 09:51:14 +0000

αντιγράφουμε από την καθημερινή το άρθρο του δημήτρη ρηγόπουλου:

Φρέσκος αέρας στην οδό Πειραιώς

Το νέο κτίριο των εκδόσεων Πατάκη, υποψήφιο για ευρωπαϊκό βραβείο, ανανεώνει την αρχιτεκτονική εικόνα του δρόμου.Ενα καινούργιο κτίριο στην Πειραιώς δεν είναι είδηση, αλλά ένα καινούργιο κτίριο στο πυκνοδομημένο τμήμα της Πειραιώς κοντά στην Ομόνοια και μάλιστα από εκδοτικό οίκο (εκτός δηλαδή επίσημου εκδοτικού «κέντρου») ξεφεύγει από τη χώρα του αναμενόμενου και γίνεται αμέσως ερεθιστικό και ενδιαφέρον. Πόσω μάλλον που η νέα έδρα των εκδόσεων Πατάκη ευτύχησε αρχιτεκτονικά, συγκεντρώνοντας ήδη δύο σημαντικές υποψηφιότητες: για το Ευρωπαϊκό Βραβείο Αρχιτεκτονικής Mies van der Rohe του 2009 και για το Ελληνικό Βραβείο Αρχιτεκτονικής 2008 του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχιτεκτονικής.

Θα μπορούσε να πει κανείς ότι οποιοδήποτε νέο κτίριο στο κακογερασμένο δυτικό μέτωπο της Πειραιώς, κατεβαίνοντας από την Ομόνοια, έχει όλες τις προϋποθέσεις να δημιουργήσει αίσθηση. Αυτή είναι μία μάλλον επιπόλαιη σκέψη. Αναλογιστείτε πόσες σύγχρονες οικοδομές υψώθηκαν τα τελευταία δέκα χρόνια ανάμεσα σε κακά, μέτρια ή απλά αδιάφορα κτίρια και δεν έχετε παρά να μετρήσετε τις χαμένες ευκαιρίες. To συγκεκριμένο οικόπεδο βρίσκεται ανάμεσα στο υπουργείο Απασχόλησης, ένα κλασικότροπο κτίριο γραφείων της δεκαετίας του ’50, και σε μια ανώνυμη πολυκατοικία του ’70 με τη χαρακτηριστική οριζόντια διάταξη.

Διάφανο τζάμι

Η αρχιτέκτονας Αλεξάνδρα Καλλίρη αντιμετώπισε δημιουργικά την απουσία συγκεκριμένης αρχιτεκτονικής ταυτότητας στην περιοχή. «Τα στυλιστικά θέματα δεν μας απασχολούν, οπότε ακόμα και σε μια πόλη σαν το Παρίσι, με πολλά παλιά κτίρια μιας συγκεκριμένης περιοχής, θα νιώθαμε ελεύθεροι». Και προχώρησε στον σχεδιασμό υαλοπετάσματος από διάφανο τζάμι το οποίο μέσα από την εναλλαγή οριζόντιων εσοχών και εξοχών δημιουργεί ένα ρευστό όριο ανάμεσα στον δημόσιο και τον ιδιωτικό χώρο.

Στον «νέο» Πατάκη, ο υπαίθριος χώρος εισβάλλει στο κτίριο. Ο ακάλυπτος χώρος του οικοπέδου δεν είναι το υπόλοιπο τμήμα που περισσεύει από το κτίριο αλλά οργανικό κομμάτι του. «Με τον τρόπο αυτόν», εξηγεί η κ. Καλλίρη, «όλοι οι γραφειακοί χώροι φωτίζονται και αερίζονται φυσικά. Είναι πιο πολύ ένα κτίριο στο οποίο παρεμβάλλονται εσωτερικοί κήποι». Αλλη βασική επιλογή ήταν το ισόγειο να περιλαμβάνει μόνο τον χώρο της εισόδου και όλος ο υπόλοιπος χώρος να μείνει ελεύθερος και να φυτευθεί. «Θέλαμε ο κήπος του κτιρίου, ο υπαίθριός του χώρος να ανοίγεται στην πόλη, θέλαμε να σπάσουμε το συμπαγές μέτωπο που ορίζει τον ιδιωτικό με τον αστικό χώρο. Η περιοχή στην οποία βρίσκεται το κτίριο δεν ελέγχεται δυστυχώς από την πόλη, η ανεξέλεγκτη παραβατικότητα φοβίζει», υπογραμμίζει η αρχιτέκτονας. «Σε μια ιδανική εκδοχή στο κέντρο της Αθήνας ο υπαίθριος χώρος, το υπαίθριο καθιστικό στο βάθος του κτιρίου θα μπορούσε να είχε κοινόχρηστη χρήση και να προσφέρει μια διαφορετική ποιότητα ελεύθερου χώρου από τις πλατείες. Θα μπορούσαν οι πολίτες να κοντοσταθούν για λίγο, να κάνουν ένα μικρό διάλειμμα διαβάζοντας την εφημερίδα τους σε έναν ήσυχο κήπο».

Ενδιάμεσοι κήποι

Στην πραγματικότητα μιλάμε για τρία κτίρια σε απόσταση μεταξύ τους τα οποία «βλέπουν» στους «ενδιάμεσους» κήπους και συνδέονται με μεταλλικούς κλειστούς διαδρόμους.

Κουβεντιάζοντας με την εκδότρια Αννα Πατάκη καταλαβαίνω ότι για τον χρήστη του κτιρίου το σημαντικό είναι το «μέσα» και πολύ λιγότερο το «έξω». Η ίδια μιλάει με ενθουσιασμό για τις βιοκλιματικές ποιότητες του νέου τους κτιρίου. «Οι εσωτερικοί κήποι λειτουργούν σαν αγωγοί φωτός και αέρα. Ολα τα γραφεία αερίζονται και φωτίζονται φυσικά και ο ήλιος μπαίνει λίγες ώρες άμεσα μέσα στα γραφεία, με αποτέλεσμα να μην ζεσταίνει υπερβολικά τους χώρους. Στους κήπους αυτούς δεν εισχωρεί η φασαρία του δρόμου οπότε οι χρήστες του κτιρίου ανοίγουν τα παράθυρα για δροσισμό και αερισμό μειώνοντας έτσι τη χρήση του κλιματισμού και του συστήματος προσαγωγής νωπού αέρα». Σε όλα αυτά προσθέστε την τοποθέτηση ενεργειακών υαλοπινάκων με αυξημένη θερμομόνωση και τη λειτουργία συστήματος κλιματισμού με αέριο.

Για το πρώτο τμήμα της Πειραιώς, που επισήμως ονομάζεται Παναγή Τσαλδάρη και το οποίο γειτνιάζει με το ιστορικό κέντρο της Αθήνας, η κ. Καλλίρη υποστηρίζει ότι «ο δήμος και το κράτος θα έπρεπε να ασχοληθούν άμεσα και σοβαρά μαζί του για να διατηρηθεί και να ενισχυθεί η χρήση της κατοικίας και του λιανικού εμπορίου».

Ενας δρόμος με πολλά πρόσωπα

«Το όραμά μου για την οδό Πειραιώς είναι τετραώροφα νεοκλασικά κτίρια που θα διακόπτονται από λίγα σύγχρονα μουσεία και άλλους πολιτιστικούς προορισμούς όπως το Μουσείο Μπενάκη και το συγκρότημα του Ελληνικού Κόσμου», ονειρεύεται ένας Αθηναίος θαμώνας του διαδικτυακού φόρουμ skyscrapercity. com. H Πειραιώς μπορεί θεωρητικά να ανακαλεί αρχαίες μνήμες (ο αρχαίος δρόμος που συνέδεε την Αθήνα με το επίνειό της), αλλά μόνο θεωρητικά. Τα εγκαίνια σε λίγες ημέρες μιας νέας υπεραγοράς με είδη σπιτιού υπογραμμίζουν τον έντονα εμπορικό χαρακτήρα της Πειραιώς, τουλάχιστον στο τμήμα από το Γκάζι και μέχρι τον Πειραιά. Παρ’ όλα αυτά, υπάρχει πάντα η προσδοκία για τα νέα κτίρια του υπό κατασκευή Πολιτιστικού Πάρκου του Ελληνικού Κόσμου και το σχεδόν έτοιμο Πολιτιστικό Ιδρυμα «Μιχάλης Κακογιάννης». Στο κομμάτι από την Ομόνοια έως την Ιερά Οδό τα περιθώρια είναι μικρά. Μιλάμε για ήδη διαμορφωμένα μέτωπα και το περισσότερο που έχουμε να περιμένουμε είναι η αλλαγή χρήσης του παλιού Βρεφοκομείου μετά τη μετεγκατάσταση της Δημοτικής Πινακοθήκης. Ο Νικήτας Κακλαμάνης έχει μιλήσει για ένα μουσείο της πόλης. Μοιραία το ενδιαφέρον μετατοπίζεται στις λίγες εκατοντάδες μέτρα, στο ύψος της Τεχνόπολης και των Πετραλώνων. Εδώ, πέρα από λοφτ και θέατρα, αναμένεται η κατασκευή της νέας διπλής «εναλλακτικής» σκηνής της «Ελληνικής Θεαμάτων» υπό την καθοδήγηση του Θωμά Μοσχόπουλου.

Νέο Μουσείο Ακρόπολης by Bernard Tschumi

nik.g — Thu, 26 Feb 2009 11:49:37 +0000

Αντιγράφουμε το ρεπορτάζ της lifo.

«Πάντα γίνονται έντονες συζητήσεις στην Ελλάδα» μου λέει ο Μπερνάρ Τσουμί, ο Γαλλο-ελβετός αρχιτέκτονας του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης. Του έχω ζητήσει να σχολιάσει τις έντονες αντιδράσεις που εκφράστηκαν από το Συμβούλιο των Μουσείων (ένα κτίριο που καταπίνει τα εκθέματα;) κατά την παρουσίαση της μουσειολογικής μελέτης και το βέβαιο είναι ότι δεν περιμένω αυτήν τη φλεγματική, αν και κάπως κλισέ και γραφική απάντηση: «lively discussions always take place in Greece». Του αρκεί ότι τελικά το συμβούλιο έδωσε το πράσινο φως, προσπερνώντας τον ποταμό υποδείξεων: «οι τεράστιες κολόνες συντρίβουν τις κόρες», «τα εκμαγεία μειώνουν τα αυθεντικά αρχαία», «το φως δεν αναδεικνύει τα γλυπτά». Δυο μέρες μετά τη συζήτησή μας, και ενώ έχει ανακοινωθεί ότι τα εγκαίνια θα γίνουν στις 20 Ιουνίου, οκτώ Έλληνες αρχιτέκτονες κατέθεσαν αναφορά στην Εισαγγελία Πλημμελειοδικών Αθηνών, ζητώντας άμεση επέμβαση για να «διορθωθούν κατασκευαστικές αστοχίες».

σύγχρονη αρχιτεκτονική στο αστικό περιβάλλον

nik.g — Sat, 31 Jan 2009 12:32:02 +0000

Αντιγράφοντας από τους αρχιτέκτονες:

Το ΙΔΡΥΜΑ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ στην οδό Πειραιώς την Πέμπτη 5 Φεβρουαρίου 1.00μ.μ. – 7.00 σας προσκαλεί στην ημερίδα με θέμα “Σύγχρονη Αρχιτεκτονική και Αστικό Τοπίο” του προγράμματος ContempO που θα πραγματοποιηθεί στο ‘Iδρυμα Μείζονος Ελληνισμού (φουαγιέ θεάτρου), στις 5 Φεβρουαρίου ημέρα Πέμπτη, 2009.
Ελένη Τζιρτζιλάκη, Βάση Λεοντάρη.

Το πρόγραμμα ContempO, ασχολήθηκε με τις αρχιτεκτονικές παρεμβάσεις στο δημόσιο χώρο και σε δημόσια κτήρια των τριών πόλεων της Αθήνας, της Σεβίλλης, της Γένοβας που είτε έχουν πραγματοποιηθεί τα τελευταία χρόνια ή βρίσκονται σε εξέλιξη. Πρόκειται για δυναμικές παρεμβάσεις ιδιαιτέρου αρχιτεκτονικού ενδιαφέροντος που λειτουργούν ως αστικοί συντελεστές και μετασχηματίζουν την πόλη και τον χώρο. Από κάθε πόλη επιλέχθηκαν 10 παρεμβάσεις και οι αρχιτέκτονες συναντήθηκαν και συζήτησαν γι αυτές, σε τρεις άλλες πόλεις: στην Βαρκελώνη, στο Βερολίνο και στη Βουδαπέστη, πόλεις που έχουν αποκτήσει ιδιαίτερο αστικό ενδιαφέρον με έμφαση στην αρχιτεκτονική και στο δημόσιο χώρο, εμπλέκοντας έτσι και το αστικό τοπίο αυτών των πόλεων καθώς και παρεμβάσεις που έχουν γίνει σε αυτές.
Το τελικό εργαστήριο –ημερίδα-έκθεση θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα στις 5 Φεβρουαρίου όπου οι ομιλητές της Αθήνας θα μιλήσουν με θέμα τη σύγχρονη αρχιτεκτονική και το αστικό τοπίο με αφορμή τα 10 αυτά κτίρια και χώρους, που έχουν επιλεχθεί. Με την υλοποίηση των έργων -διαγωνισμούς της Eνοποίησης Aρχαιολογικών Xώρων για τις 4 πλατείες της Αθήνας αλλά και με την κατασκευή σύγχρονων δημόσιων κτιρίων φαίνεται ότι η Αθήνα κάνει μία στροφή προς το δημόσιο. Παρ όλα αυτά ο δημόσιος χώρος συνεχώς καταστρατηγείται από ιδιώτες, μεγάλα εμπορικά κέντρα κατασκευάζονται και το δημόσιο φαίνεται να απειλείται.
Η ημερίδα έχει σκοπό να προκαλέσει έναν ανοιχτό διάλογο για το ζήτημα του δημόσιου χώρου και των δημόσιων κτιρίων καθώς και γύρω από έννοιες που αποτελούν την σύγχρονη θεωρητική συζήτηση όπως δημόσια σφαίρα, δημοκρατία του χώρου, πλήθος. Η ημερίδα θα εμπλέξει εκτός από τους εμπλεκόμενους λόγω των έργων τους αρχιτέκτονες, τους φορείς , τις Μ.Κ.Ο. εξερευνώντας την σχέση της αρχιτεκτονικής με την πολιτική, την αλληλεπίδραση και τους ανταγωνισμούς που δημιουργούνται στις πόλεις διερευνώντας έννοιες όπως δημόσιος χώρος, δημόσια σφαίρα, επείγοντα ζητήματα, ιδιαιτερότητες του ιστορικού κέντρου της Αθήνας. Το θέμα γίνεται ιδιαίτερα επίκαιρο και εξαιτίας των τελευταίων γεγονότων στην Αθήνα καθώς φαίνεται περισσότερο αναγκαίο από ποτέ να διαφυλάξουμε και να επεκτείνουμε τη σημασία του δημόσιου χώρου στις πόλεις μας.
Η έκθεση και η ημερίδα ελπίζουμε να προκαλέσει την αλληλεπίδραση ανάμεσα στους εμπλεκόμενους, να βοηθήσει ως προς την μεθοδολογία των παρεμβάσεων στο αστικό τοπίο, καθώς και ως προς την κατανόηση του μετασχηματισμού του αστικού τοπίου και για τις τρεις πόλεις ώστε να αναπτυχθεί ένα δίκτυο συνεργασίας και ανταλλαγής και το υλικό αυτό να επιδράσει στον μετασχηματισμό της πόλης της Αθήνας.

Τα δημόσια κτίρια και οι δημόσιοι χώροι που έχουν επιλεχθεί στην Αθήνα είναι: Το Μουσείο της Ακρόπολης, Η Εθνική Τράπεζα στην οδό Αιόλου, η πλατεία στο Μοναστηράκι, η πλατεία Κουμουνδούρου, η πεζοδρόμηση της Αποστόλου Παύλου, το θέατρο Θησείο, το Ίδρυμα Μείζονος Ελληνισμού, Το Μουσείο Μπενάκη, το αρχείο θεάτρου στον πρώην κινηματογράφο Λαϊς, το Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (Φιξ).

renzo piano in athens (?)

nik.g — Fri, 09 Jan 2009 17:48:25 +0000

Έλαβα το εξής μήνυμα στο facebook, από το group Contemporary Architecture in Athens _ελπίζω να αληθεύει_:

Ο Renzo Piano, ο Ιταλός αρχιτέκτονας του νέου κτιρίου της Λυρικής Σκηνής και της νέας Εθνικής βιβλιοθήκης στο Φαληρικό Δέλτα, θα παρουσιάσει στις 24 Ιανουαρίου στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, στις 5μμ, το πρώτο μέρος των σχεδίων του γι΄ αυτό το έργο.

Για να δούμε…